Systemisch Werk in de praktijk

Je sociale blauwdruk

Wat je je waarschijnlijk niet realiseert, is dat de manier waarop je relaties nu definieert en vormgeeft voor een heel groot deel gestuurd wordt door de blauwdruk die je in de eerste jaren van je leven hebt gemaakt. Als volwassene wordt de manier waarop we met relaties omgaan nog steeds gedefinieerd door de gewoontes uit onze jeugd. Was het vroeger normaal om steun te krijgen, dan is het als volwassene ook makkelijk om steun te vragen. Was het vroeger de norm om niet te zeuren, je handen uit de mouwen te steken en zelf de klus te klaren, dan kan het maar zo zijn dat je je wel erg onafhankelijk opstelt tegenover je partner. En dat kan dan maar zo opgevat worden als ‘je niet kunnen binden’ of ‘je houdt niet van me’, als de ander het juist heel logisch vindt dat je in een relatie elkaars hulp vraagt.

Nog een typisch voorbeeld: als een vriendin al een tijdje geen contact meer met je heeft opgenomen omdat bij navraag bleek dat je haar met een bepaalde actie of woorden hebt gekwetst, kun je denken: waarom zég je dat dan niet gewoon? Maar als zij vroeger vanuit huis gewend was dat ruzies nooit werden uitgepraat, maar onder het tapijt werden geveegd en de tijd het maar moest oplossen, kom je elkaar niet tegen. Ook als volwassene zul je het dan waarschijnlijk nog altijd lastig vinden om voor zware zaken te gaan staan. Of je maakt een bovenmatige tegenbeweging en vindt dat je elk issue bespreekbaar moet maken, juist omdat dat vroeger niet gebeurde.

Moet je nu al je jeugdtrauma’s onder de loep gaan nemen? Alsjeblieft niet! Maar het is wel handig om te weten hoe je onderbewuste werkt, wat de reden is dat het vaak oude ervaringen op nieuwe situaties plakt.

En dus: wat is er nodig om een volwassen volwassene te zijn?  Om ‘schone’ relaties aan te gaan die zo min mogelijk door oud zeer gedefinieerd worden?

Ben jij vrij om je eigen weg te gaan?

Je familie is het eerste systeem waar je deel van uitmaakt. En het menselijk geweten (ons gevoel voor wat we wel en niet kunnen en moeten doen) wordt voor een groot deel bepaald door die ongeschreven familieregels. Hoe komt het dat je te veel verantwoordelijkheidsgevoel hebt? Te emotioneel of te gestrest reageert? Of vermijdingsgedrag vertoont? Succes of geluk niet kan accepteren? Altijd maar zorgt voor anderen en maar blijft geven? Of misschien is jouw leven een rode draad van onnodige conflicten of ben je soms wat onverklaarbaar somber.

Misschien weet je helemaal niet waar je dit moet zoeken of wil je dit ook niet, maar wanneer je met open vragen op dit vlak loopt, loont het om eens naar het systeem waar je vroeger in leefde te kijken: je familie.

Systemisch werk maakt gebruik van familieopstellingen, een hands on manier om overgenomen gewoontes en oude patronen bloot te leggen. Op deze manier focus je onder leiding van een ervaren opsteller op een vraag of thema dat steeds weer terugkomt in je leven. Dat kan zijn: ik val altijd op verkeerde mannen, het lukt me maar niet om gezond te leven, ik verknal het in werksituaties altijd voor mezelf of ik werk keihard en krijg er nooit de eerlijke waardering voor etc.

De opstelling die vervolgens wordt gedaan (met behulp van representanten of poppetjes die in dit voorbeeld je familie voorstellen) is als een kijkdoos die je even mag openknippen en zo blootlegt hoe jouw familiebanden nu precies in elkaar zitten en wat ieders plek was binnen jouw familie. Het is verbazingwekkend hoe je in zeer korte tijd naar boven haalt wat nu precies de onderliggende mechanismen van jouw denken en handelen zijn. Het geeft je bovendien het inzicht en de moed om je eigen stappen te gaan zetten. Last but not least schept het mogelijkheden om weer in je kracht te gaan staan.

Meer weten? Overweeg iets te gaan doen met Systemisch Werk, zoals een dagworkshop of de opleiding Systemisch Werk